OLEJEK Z GARDENII – WŁAŚCIWOŚCI I ZASTOSOWANIE

Przekazy historyczne oraz współczesne badania naukowe wskazują na różnorodne potencjalne korzyści związane z działaniem gardenii. Jednak należy podkreślić, że cytowane badania dotyczą wpływu zarówno ekstraktów z owoców, korzeni, naparów z liści oraz kwiatów, jak również samych olejków eterycznych.

Liczne prace naukowe wykazały, że gardenia zawiera co najmniej 160 aktywnych związków, w tym szereg silnych przeciwutleniaczy. Niektóre ze związków, które wyizolowano z jadalnych kwiatów dzikiej <em>Gardenia jasminoides J.Ellis, obejmują octany benzylu i fenylu, linalol, terpineol, kwas ursolowy, rutynę, stigmasterol, krokinirydoidy oraz inne związki [1].

Najważniejsze właściwości gardenii obejmują:

• • • Działanie uspokajające i nasenne – badania przeprowadzone przez zespół niemieckich naukowców pod kierownictwem Hannsa Hatta wykazały, że zapach gardenii jaśminowatej, podobnie jak sam jaśmin (Jasminum grandiflorum) może zwiększać efektywność kwasu gamma-aminomasłowego (GABA) ponad pięciokrotnie. Działał on równie skutecznie jak niektóre leki nasenne, takie jak barbiturany czy propofol, stosowane do indukcji znieczulenia [2].
    • Redukcja depresji i lęku – aromat gardenii wspomaga relaksację oraz działa kojąco na sferę emocjonalną. Ponadto badania wykazały, że ekstrakt z gardenii może działać przeciwdepresyjnie poprzez poprawę funkcji mózgu [3]. W Tradycyjnej Medycynie Chińskiej gardenia wchodzi w skład preparatów ziołowych stosowanych w leczeniu zaburzeń nastroju, w tym depresji, lęku i niepokoju. Preparaty te łączone są zwykle z zalecaniami aromaterapeutycznymi, czyli inhalacją olejku eterycznego oraz nacieraniem ciała olejami z dodatkiem olejku z gardenii lub jaśminu.
    • Zwalczanie otyłości – związki wyizolowane z gardenii, takie jak genipozyd i genipina, mają działanie przeciwzapalne. Pomagają w walce z otyłością oraz z insulinoopornością. Badania [4] wykazały, że mogą pomóc w obniżeniu wysokiego poziomu cholesterolu, nietolerancji glukozy i uszkodzeniu wątroby. Potencjalnie mogą oferować ochronę przed cukrzycą i chorobami wątroby. Oczywiście tylko w połączeniu ze zbilansowaną dietą i umiarkowaną aktywnością fizyczną.
    • Właściwości przeciwzapalne – dotyczą one przede wszystkim działania przeciwbakteryjnego, przeciwgrzybiczego i przeciwwirusowego. Mają też efekt moczopędny, antyseptyczny, odtruwający i przeciwskurczowy. Praktyka pokazuje, że właściwości te mogą wspomagać leczenie infekcji dróg oddechowych, układu moczowego oraz skóry, a także łagodzić bóle menstruacyjne.
    • Działanie przeciwbólowe – olejek eteryczny, ekstrakty i herbaty z gardenii wykazują działanie przeciwbólowe sprawdzone głównie przy bólach głowy, PMS, zapaleniach stawów i skręceniach. Efekty te osiąga się dzięki poprawie krążenia, w wymagających tego miejscach.
    • Poprawa libido – według tradycyjnych przekazów, gardenia, podobnie jak jaśmin były używane od setek lat w Azji jako naturalne panaceum na stres emocjonalny, niskie libido i bezsenność. Mówi się, że dzięki swoim intensywnym aromatom pomagają dodać energii, podnieść wrażliwość zmysłową i podniecenie. W literaturze i tradycjach ludowych olejki te nazywa się „królowymi nocy”.